Nieuwpoorts erfgoedjuweel Villa Hurlebise herrijst: interieurrestauratie van start

Villa Hurlebise, de iconische erfgoedvilla in Nieuwpoort-Bad, ondergaat vanaf maandag 12 januari 2026 een grondige interieurrestauratie. Tijdens de vorige beleidsperiode werden de buitengevels vakkundig gerestaureerd, het dak volledig vernieuwd en het schrijnwerk hersteld naar authentiek uitzicht. Nu wordt de binnenkant van het beschermde gebouw omgevormd tot het toekomstige Huis voor Toerisme van Nieuwpoort.
Villa Hurlebise bevindt zich op de hoek van de Albert I laan en de Lombardsijdestraat in Nieuwpoort-Bad. Het opvallende pand is één van Nieuwpoorts laatste getuigen van het elitaire kusttoerisme in de eerste helft van de twintigste eeuw. Op termijn wil Stad Nieuwpoort het beschermde pand in ere herstellen en herinrichten tot Huis voor Toerisme.
Tijdens de vorige beleidsperiode werd de buitenkant van Villa Hurlebise aangepakt. Daarbij zijn alle gevels en het dak vakkundig gerestaureerd. Ook het houten schrijnwerk werd vervangen naar authentiek uitzicht. Stad Nieuwpoort zet deze legislatuur het ambitieuze restauratieproject verder. Dankzij een relance premie van 353.172,21 euro via het agentschap Onroerend Erfgoed kunnen nu de vervolgwerken aan het interieur worden uitgevoerd, met respect voor de waardevolle elementen uit de jaren 20 en 30.
Het aanbestedingsdossier werd goedgekeurd door de gemeenteraad op 21 december 2023, met een oorspronkelijke start gepland in september 2024. Door juridische perikelen werd deze planning uitgesteld. Op dinsdag 28 oktober 2025 werd het dossier finaal gegund aan Monument-Vandekerckhove NV voor 2,82 miljoen euro. De interieurrestauratie kon op maandag 12 januari 2026 van start gaan.
Herstellen van vergane glorie
In eerste instantie worden de vele erfgoedelementen die absoluut behouden moeten blijven, zorgvuldig afgeschermd en ingepakt. Bestaande schimmelproblemen worden aangepakt om toekomstige schade te voorkomen. Daarna kunnen de grote werken beginnen. Daarbij worden dichtgemaakte doorgangen heropend en nieuwe openingen geïntroduceerd. Tegelijkertijd wordt het gebouw brandveiliger gemaakt. Alle technieken worden volledig gemoderniseerd, inclusief elektriciteit, ventilatie, verwarming, dakisolatie en verlichting. Er wordt ook een lift geïnstalleerd.
Het interieur wordt in zijn oude luister hersteld, waarbij glas-in-lood, vloeren, plafonds, lambrisering, faiences, schilderwerk en haardmonden zorgvuldig worden gerestaureerd. De stabiliteit van het gebouw wordt verbeterd, onder meer door de vloer van de majestueuze salonruimte op de eerste verdieping te versterken. Ook inbouwkasten en de goederenlift worden gerestaureerd.
Om het gebouw vlot toegankelijk te maken, wordt bij de buitenaanleg een toegankelijke helling voorzien.
Toonaangevend Huis voor Toerisme
Eens de restauratie is voltooid, verhuist het bestaande toeristisch infokantoor van het Hendrikaplein naar Villa Hurlebise, dat zal fungeren als open Huis voor Toerisme.
Alle eigentijdse toevoegingen zullen afgestemd worden op het art-nouveau-karakter van het monument, verklaart schepen van Erfgoed Ann Gheeraert:
“Met het in ere herstellen van Villa Hurlebise tonen we dat erfgoedbewaring en herbestemming hand in hand kunnen gaan. Bij de nieuwe bestemming kiezen we bewust voor een symbiose tussen oud en nieuw: moderne toeristische functies en digitale toepassingen worden afgestemd op het beschermde interieur en zetten het authentieke op een voetstuk.”
Burgemeester Kris Vandecasteele is tevreden dat de restauratie van Villa Hurlebise een nieuwe fase ingaat. Hij kadert deze stap in het Hurlebise-dossier in een bredere vernieuwing van Nieuwpoort-Bad:
“Zoals vastgelegd in het strategisch meerjarenplan 2026-2031 werkt de Stad aan een masterplan dat de inkomzone van Nieuwpoort-Bad een flinke upgrade geeft. Het Hendrikaplein wordt een aantrekkelijk verwelkomingspunt waar bezoekers rustig kunnen starten om de badplaats te ontdekken. Villa Hurlebise, als Huis voor Toerisme, speelt hierin een sleutelrol. De uitstraling van de Villa zal worden doorgetrokken naar de omgeving en dient als katalysator voor de verdere vernieuwing van Nieuwpoort-Bad."
Volg de volledige restauratie van Villa Hurlebise via www.nieuwpoort.be/restauratie-villa-hurlebise.
Villa Hurlebise: getuige van vervlogen tijden
De oorspronkelijke Villa Hurlebise dateerde naar alle waarschijnlijkheid uit de jaren 1907-1911. Het pand, opgetrokken in een neorenaissance stijl met barokelementen, maakte deel uit van de vroege ontwikkeling van Nieuwpoort-Bad in de belle époque. Het was eigendom van de familie Claeyssens uit het Franse Wambrechies.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd Nieuwpoort-Bad zwaar beschoten, Villa Hurlebise deelde in de klappen en werd nagenoeg volledig vernield.
In de jaren 1920 werd Villa Hurlebise heropgebouwd op de restanten van de vooroorlogse villa. Vaak wordt 1925 als bouwjaar genoemd, maar dit is niet sluitend te verifiëren. Wel tonen iconografische bronnen aan dat ze één van de eerste villa’s was die opnieuw verrees in de Albert I laan. Dat kan verklaard worden door het hergebruik van de oude funderingen, wat de bouwkosten en -tijd aanzienlijk beperkte.
Het ontwerp greep qua vorm terug naar de vooroorlogse villa, vooral in de sterke benadrukking van de hoek met zeezicht. Stijlmatig combineert het gebouw art deco met barokke invloeden, terwijl het interieur een uitgesproken art-nouveau-karakter heeft. Blikvanger is de hoektravee in de vorm van een scheepsboeg met boegspriet en de naam van de villa.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Nieuwpoort-Bad een gemilitariseerde zone, maar Villa Hurlebise bleef grotendeels gespaard van vernielingen. Er doen geruchten de ronde over een mogelijke ondergrondse verbinding met een nu verdwenen bunker op het Hendrikaplein in het kader van de Atlantikwall, maar dit werd nooit bewezen.
Van 1946 tot 1970 was de villa eigendom van de Brusselse familie Marcy en werd ze gebruikt als vakantieverblijf. Villa Hurlebise werd aangeduid als beschermd monument op 16 augustus 2005. In 2008 wilde de eigenaar Villa Hurlebise omvormen tot vier appartementen met een ondergrondse garage, maar die plannen gingen niet door en het gebouw werd te koop gezet.
Vanwege de historische waarde en het iconische uitzicht kocht Stad Nieuwpoort Villa Hurlebise in 2010 voor 1,1 miljoen euro, met het plan er op termijn het toeristisch infokantoor in onder te brengen.
Villa Hurlebise werd in 2012 voor het laatst publiekelijk opengesteld voor Open Monumentendag en een kunstproject van Nedko Solakov. In 2013 dienden bepaalde ruimtes in het gebouw nog als decor voor de oorlogsreeks Parade’s End. Daarna bleef het bleef het gebouw gesloten en sindsdien wacht het op een duurzame toekomst.