Naar inhoud
Nieuwpoort homepage

U bent hier: Nieuwpoort > Inwoner > Wonen > Bouwen, verbouwen en verhuizen > Geklasseerde Monumenten

Geklasseerde Monumenten

Het grondgebied van Nieuwpoort bevat 4 deelzones:

  • Nieuwpoort Stad
  • Nieuwpoort Bad
  • Sint Joris
  • Ramskapelle

Hieronder vindt u een klein historisch overzicht per deelzone. Op de volgende deelpagina's vindt u alle beschermde monumenten dat Nieuwpoort rijk is.

Historiek Nieuwpoort Stad

In de 12° eeuw bouwde een graaf voor de bevolking van het woongehucht 'Sandeshoved' een nieuwe stad, die de naam Nieuwpoort (nieuwe stad) kreeg. Het straatbeeld van Nieuwpoort Stad is gekenmerkt door het dambordpatroon, d.w.z. straten die elkaar loodrecht kruisen en die het gebied in gelijke delen verdelen.

Vanaf de 15° eeuw groeide Nieuwpoort uit tot een belangrijke vissershaven, met op de eerste plaats de aanvoer van haring. De uitzonderlijke strategische ligging maakte Nieuwpoort tot een felbegeerde vesting die tal van belegeringen en vernielingen moest ondergaan.

Met de eerste wereldoorlog ging het rijke Bouwkundig Erfgoed van Nieuwpoort Stad helemaal verloren. Aan het begin van de oorlog, werd door gebruik te maken van het sluizencomplex, bij hoogwater de IJzervlakte blank gezet. Na 1918 bleef er van Nieuwpoort Stad nog enkel puinhoop over.

De wederopbouw (tussen 1920 en 1925) van Nieuwpoort Stad kwam grotendeels overeen op een heruitgave van de vooroorlogse situatie wat betreft het stratenpatroon, de perceelsindeling, schaal en architecturaal inzicht. Men streefde er wel naar om de belangrijke openbare gebouwen rond het marktplein te plaatsen. Aan de rand van de stadskern werd het huisvestingsprobleem aangepakt door een modernistisch getinte werderopbouw (onder meer de Theo-Goedhuyswijk).

Historiek Nieuwpoort Bad

In 1864 werd door de stichting 'La société Anonume de Nieuport Bains' de officiële start gegeven tot de ontwikkeling van Nieuwpoort als badplaats, door het bouwen van het eerste paviljoen, nl. het 'pavillon des Bains'.

In de 2° helft van de 19° eeuw werd een drie kilometer lange verbindingsweg aangelegd tussen de stad en de zee. In 1869 werd de spoorlijn Diksmuide-Nieuwpoort tot in de badplaats verlengd.

In het begin was de urbanistische expansie van Nieuwpoort Bad nagenoeg volledig in handen van de grondeigenaar baron Crombez, die beoogde de creatie van een aristocratische badplaats met luxueuze hotels en villa's.

Ook door de wereldoorlogen 1 en 2 werd Nieuwpoort Bad herschapen in een puinhoop, zodat op enkele uitzonderingen na het huidig architectoraal uitzicht van Nieuwpoort Bad dan ook hoofdzakelijk van de 2° helft van de 20° eeuw is.

Historiek Sint Joris

Sint Joris werd enkele decennia na Ramskapelle van het Duinkerke III - overstromingswater bevrijd. De inpoldering van Sint Joris gebeurde vanuit Ramskapelle en moet grosso modo tussen 1190 en 1240 gesitueerd worden.

Het dorp lag toen nabij de monding van de 'oude IJzer', ook de 'Kreek van Nieuwendamme' genoemd.

De 1° wereldoorlog trok ook hier een diep spoor van vernieling. Bij de heropbouw werd het nieuw centrum van Sint Joris 700 meter meer zuidwaarts gelokaliseerd. De heropbouw was omstreeks 1925 voltooid.

Sint Joris behoort sinds 1971 administratief bij Nieuwpoort.

Historiek Ramskapelle

Ramskapelle is een polderdorp dat tijdens de Duinkerke II - transgressie (begin 11° eeuw) nagenoeg volledig door het zeewater overstroomd was. De definitieve herovering van het land op de zee gebeurde door de inpoldering vanuit het ietwat hoger gelegen Wulpen. De monniken van de Duinenabdij Koksijde speelden bij deze drooglegging een belangrijke rol.

Omstreeks 1120 bekwam Ramskapelle van Wulpen de autonomie.

De frontlijnpositie van het dorp Ramskapelle tijdens de 1° wereldoorlog was voor het Bouwkundig Patrimonium een catastrofe. De heropbouw van het dorp situeert zich in de jaren 1920.

Ramskapelle behoort sinds 1971 administratief bij Nieuwpoort.

Dienst Omgeving

Diensthoofd:
Damian Rommens, wd. omgevingsambtenaar
Openingsuren:
Elke werkdag van 8 u. - 12 u.
Tel:
058 22 44 53
E-mail:
stedenbouw@nieuwpoort.be
Adres:
Willem De Roolaan 90
8620 Nieuwpoort